Srbija i Grčka kroz istoriju i stradanja
Srbi i Grci vekovima se prepoznaju kao srodni narodi. Delimo pravoslavnu veru, sličnu istorijsku sudbinu i zajedničke borbe za slobodu. Zato se u narodu odomaćio izraz da su Grci naša „pravoslavna braća“. Naša bliskost vidi se i u simbolima: grad Novi Sad često se naziva „Srpska Atina“, dok u Grčkoj postoje spomenici i ulice posvećeni srpskim junacima. Srbija i Grčka povezane su verom, pesmama, ali nažalost i stradanjima. Svake godine
Srbija i Grčka: Prvi politički kontakti
Jedna od prvih ličnosti koja povezuje Srbe i Grke bio je Riga od Fere, pesnik i revolucionar s kraja 18. veka. Sanjao je o oslobođenju Balkana i narodima koji će živeti u zajedništvu, slobodni od Osmanskog carstva. Uhvaćen od strane Turaka, pogubljen je u Beogradu 1798. godine, ali je svojim stihovima i idejama ostavio neizbrisiv trag. Njegovo ime danas nosi jedna ulica u Beogradu, kao podsećanje da su ideje o slobodi i bratstvu Srba i Grka imale svoje začetnike još u tom vremenu.
Prvi svetski rat i Solunski front
Velika prekretnica u našoj zajedničkoj istoriji dogodila se tokom Prvog svetskog rata. Srpska vojska je u Prvom svetskom ratu izvojevala velike pobede na Ceru i Kolubari, prve savezničke trijumfe nad Austrougarima. Međutim, kada su Centralne sile 1915. godine napale Srbiju sa tri strane, iscrpljena i brojčano nadjačana vojska bila je prinuđena na povlačenje preko Albanije.
Spas je našla na grčkim obalama ostrva Krf. Nakon prelaska Albanije 1915. godine, izgledalo je da je opstanak nemoguć. Na Krfu je srpska vojska našla utočište i novi početak. Grčki narod ih je primio kao svoju braću, delio je sa njima hleb, domove i lekove, dok su saveznici pomagali da se vojska oporavi. Na Krfu je nastavljena obuka i reorganizacija srpske vojske, koja će se kasnije vratiti na front i odigrati ključnu ulogu u proboju Solunskog fronta 1918. godine.
Plava grobnica na Krfu
Ipak, mnogi vojnici nisu izdržali iscrpljenost i bolesti. Njihova večna kuća postalo je Jonsko more, na mestu koje danas zovemo Plava grobnica. Tamo, u tišini mora, sahranjeno je više od 5.000 srpskih vojnika. Pesnik Milutin Bojić u svojim stihovima dao je večnu sliku tog mesta:
„Tu na dnu, gde školjke san umoran hvata
I na mrtve alge tresetnica pada,
Leži groblje hrabrih, leži brat do brata,
Prometeji nade, apostoli jada.“
Na liniji Solunskog fronta, rame uz rame borili su se srpski i grčki vojnici, zajedno sa francuskim, britanskim i drugim saveznicima. Za srpsku vojsku, to je bio trenutak nade i početak oporavka. Proboj Solunskog fronta 1918. godine bio je jedan od ključnih događaja koji su doneli oslobođenje Srbije.
Grčka i Srbija u novijoj istoriji
Kroz burne decenije 20. veka, Srbija i Grčka su nastavili prijateljstvo. Tokom devedesetih godina, kada se Srbija suočila sa novim krizama i ratovima, Grčka je još jednom pokazala solidarnost. U to vreme, jedan glas je posebno odjeknuo u Atini, pored brojnih drugih podrški upućenih SR Jugoslaviji.
„Glavni cilj im je da pretvore Jugoslaviju u sprženu zemlju. Žele da pretvore Srbiju u pustoš, pustinju pepela i krvi, da bi je mogli pokazati narednim žrtvama za primer i reći: Pogledajte šta će vam se desiti ako se ne pokorite.“
Ovim rečima, izgovorenim na atinskom trgu Sintagma tokom NATO bombardovanja 1999. godine, poznati grčki kompozitor, Mikis Teodorakis je podržao Srbiju. Njegov govor nije bio samo politička poruka, već umetnički i moralni čin. Teodorakis je stao na stranu naroda koji je patio i svojim rečima ujedinio mase koje su protestovale protiv rata.
Serbian 
English 
